Bàn chân bẹt là tình trạng vòm gan chân bị phẳng khiến toàn bộ lòng bàn chân chạm đất. Tình trạng này làm giảm khả năng hấp thu lực, gây đau nhức và lệch trục cơ xương khớp. Có thể phục hồi nếu can thiệp bảo tồn bằng lót giày chỉnh hình và vật lý trị liệu.
Dấu hiệu nhận biết:
- Quan sát dáng đứng: Từ phía sau, khi đứng thẳng sẽ thấy mắt cá chân bị đổ/vẹo vào trong. Đầu gối có xu hướng hơi chụm.
- Mòn đế giày: Phần đế giày, dép thường bị mòn lệch vào bên trong nhiều hơn.
- Biểu hiện cơ thể: Trẻ hay than đau, mỏi bàn chân, cổ chân, bắp chân hoặc đi lại dễ vấp ngã.
Nguyên nhân chính:
- Bẩm sinh / Di truyền: Yếu tố dây chằng lỏng lẻo hoặc cấu trúc xương bàn chân bẩm sinh.
- Thói quen sinh hoạt: Thường xuyên đi chân đất trên các bề mặt phẳng, cứng hoặc mang giày dép có đế quá phẳng, không có đệm nâng vòm.
- Yếu tố khác: Béo phì, ít vận động, hoặc chấn thương làm suy yếu cơ và dây chằng bàn chân.
Phương pháp điều trị & "Thời điểm vàng"
- "Thời điểm vàng": Giai đoạn từ 3 - 7 tuổi, khi hệ xương của trẻ còn mềm dẻo, dễ uốn nắn và phục hồi nhất.
- Điều trị bảo tồn (Không phẫu thuật): Sử dụng lót giày/đế chỉnh hình và kết hợp tập vật lý trị liệu (kéo dãn gân gót, tăng cơ chày sau) để nâng vòm và cân bằng dáng đi.
- Phẫu thuật: Chỉ áp dụng cho trường hợp dị tật nặng, cứng, hoặc gây đau dữ dội ảnh hưởng đến sinh hoạt mà các phương pháp điều trị bảo tồn không có hiệu quả.